Dorpen horen niet verloren te gaan

Ganzedijk: van spookdorp naar leefbaar dorpGanzedijk: van spookdorp naar levendig dorp

Ganzedijk! Dit zal zeker niet het antwoord zijn op de vraag: “Welke woonplaats komt naast of na je eigen woonplaats het eerst in je op?”. Toch is het Groningse dorp vaker in het landelijke nieuws genoemd en zelfs geroemd dan menig ander Nederlands dorp. Om en nabij de tweehonderd inwoners van Ganzedijk kregen het voor elkaar het dorp te behoeden voor verdwijning van de landkaart. Het dorpje stond op de nominatie om gesloopt te worden, maar de combinatie van actieve bewoners, een nieuwe wethouder, een nieuw plan en een kapitaalinjectie van circa twee miljoen euro bleek succesvol voor behoud van Ganzedijk. Succesvol voor Ganzedijk, maar des te minder succesvol voor soortgelijke dorpen in diezelfde omgeving. Hoe actief de bewoners van die buurdorpen dan ook mogen zijn, voor deze dorpen is niet hetzelfde kapitaal beschikbaar. Het opknappen van Ganzedijk blijkt een zeldzaamheid te zijn. Mijn interesse gaat uit naar het opknappen van dorpen middels projecten in het kader van leefbaarheid met een reële haalbaarheid.

Frederiksoord, Grevenbicht, Jipsinghuizen, Kattendijke, Metslawier, Molenhoek, Nieuwe-Tonge, Obbicht, Oppenhuizen, Ossendrecht, Schimmert, Sleen, Uitweg, Voorst, Wanssum, Warffum, Zuilichem. Een waslijst aan dorpen op alfabetische volgorde. Toch hebben deze dorpen iets met elkander gemeen. Uit eigen bevindingen is gebleken dat enkele bewoners uit deze dorpen hopen op verbetering van leefbaarheidsaspecten. Hetzij een betere verstandhouding tussen bewoners en de gemeente, hetzij angst voor het verdwijnen van voorzieningen, hetzij de wens voor starterswoningen en geschikte woningen voor senioren in het dorp. Het voordeel van het werken bij de helpdesk van een onderzoeksbureau is dat ik deze informatie naar mijn hoofd geslingerd krijg. Figuurlijk gezien dan, want er is tot nu toe niemand geweest die letterlijk een boekwerk met dergelijke informatie richting mijn gelaat geslingerd heeft. Dat wil ik ook graag zo houden.

Zowel telefonisch als per e-mail nemen bewoners de moeite om contact op te nemen met de helpdesk die ik zo nu en dan beman. Tijdens dergelijke contactmomenten wordt mij eens te meer duidelijk dat ik deze mensen graag wil helpen. Niet als helpdeskmedewerker, maar als persoon. Als Wouter Swam. Ik kan me vinden in de opmerkingen, de klachten en de ideeën die bewoners tijdens de contactmomenten op tafel leggen. Ook hier bedoel ik de figuurlijke tafel, maar graag zou ik letterlijk met deze bewoners aan de tafel willen zitten. De verstandhouding tussen bewoners en overheidsinstanties kan altijd beter. Als onafhankelijke schakel zou ik hier graag bij willen helpen.

Bewoners hebben zicht op de situaties in hun eigen woonomgeving, in hun eigen dorp. Zij zijn als het ware de experts op het gebied van leefbaarheid. Wellicht zal niet iedereen het hiermee eens zijn, maar bewoners bezitten meer expertise op het gebied van leefbaarheid dan de zogenoemde experts. Tenzij de experts handelen vanuit hun eigen situaties in hun eigen woonomgeving. Maar ook dat betekent weer. De experts zijn bewoners. Bewoners zijn experts.

Uit eigen leefbaarheidsonderzoeken blijkt dat veel bewoners van dorpen vrezen voor het verdwijnen van essentiële basisvoorzieningen zoals een basisschool, een ontmoetingsruimte, een vereniging of een café. Daarnaast vreest men voor toekomstige leegloop door de huidige vergrijzing en het gebrek aan starterswoningen, waardoor jonge bewoners weinig tot geen kans zien zich in het dorp te vestigen waar ze opgegroeid zijn. Nu de krimp toeslaat kunnen kleine dorpen zogenoemde spookdorpen worden.

Ganzedijk heeft een transformatie van spookdorp tot leefbaar dorp ondergaan.
Door activering van bewoners lijkt een definitieve verdwijning van de baan.
Bewoners, overheidsinstanties en overige betrokken partijen hebben hiervoor hun best gedaan.
Door een goede samenwerking tussen bewoners en organisaties kan leefbaarheid blijven bestaan.
Dorpen horen niet verloren te gaan.

Graag zou ik willen sparren met gemeenten, dorpsbelangenorganisaties en bewoners die zich in dergelijke situaties bevinden. Mede door middel van interactieve bewonersbijeenkomsten wil ik de behoefte van bewoners in beeld brengen in het kader van leefbare dorpen. Bemiddeling bij bewonersparticipatie en daarop aansluitend onderzoek kan leiden tot een onafhankelijk advies richting gemeenten, provincies, dorpsbelangenorganisaties & bewoners, woningcorporaties, zorginstellingen, scholen, verenigingen en overige betrokken partijen.

Met leefbaarheidsprojecten wil ik graag mijn brood verdienen, om het deels weer te beleggen.

© W. Swam

Wie doet er mee in de strijd voor Leefbaarheid?

WIE O WIE PROFITEERT HET EERST VAN DEZE AANBIEDING? DOE MEE EN WIN!

“Eenmalig in de aanbieding” of “Deze prijs staat op u te wachten!”. Misschien is dit tegenwoordig wel de manier waarop je jezelf moet profileren in een wereld waarin de nasleep van de economische crisis nog regeert. En dat alles in de hoop op een mooie start van een bruisende carrière. In een wereld waarin een originele sollicitatiecreatie tussen de grijze massa van sollicitanten opvalt bij je potentiële werkgever. In een wereld waarin de inzet van social media zo belangrijk is, al kunnen mensen door social media van achter hun digitale scherm ook in een sociaal isolement raken. Goed contact met mensen is van groot belang voor een leefbare wereld. Het liefst via contact in real life, wat tegenwoordig een schaarste lijkt te worden.

LEEFBAARHEID. Een containerbegrip dat op meerdere manieren gedefinieerd kan worden.

LEEFBAARHEID. Een begrip dat nagestreefd wordt door bewoners, overheden en overige instanties. In wijken, steden en dorpen.

LEEFBAARHEID. Een begrip dat eigenlijk geen vaste definitie kent. Een begrip dat bepaald wordt door de bewoners van een wijk, een stad of een dorp.

Bewoners zijn de experts op het gebied van leefbaarheid in de woonomgeving. Zij weten als geen ander wat de eigen woonomgeving nodig heeft om op z’n minst leefbaar te blijven. Bewoners zien ook dat leefbaarheid in het gedrang komt. KRIMP! Nog zo’n begrip. Misschien wel de grootste tegenhanger van het begrip LEEFBAARHEID. Krimp slaat echter genadeloos toe en leefbaarheid moet in deze strijd vaak lijdzaam toezien hoe krimp de overhand krijgt. Het aantal oudere bewoners neemt toe, het aantal jongere bewoners neemt af en het bevolkingsaantal daalt. In de kleinere dorpen, ofwel de kleine kernen lijken de hardste klappen in deze strijd te vallen. Echter hoeft deze strijd niet plaats te vinden. Enthousiaste, gedreven en creatieve bewoners kunnen de sleutel tot succes zijn. Overleg met dorpsbelangenorganisaties, interactieve bijeenkomsten en workshops op gunstige locaties in de woonomgeving kunnen bijdragen aan het kweken van enthousiasme, creativiteit en gemeenschapszin onder de bewoners. Overheidsinstanties zoals provincies en gemeenten zullen dit ook moeten inzien.

Gemeenten, provincies, woningcorporaties, zorginstellingen, (basis)scholen en overige relevante organisaties hebben hedendaags weinig tijd om in het kader van leefbaarheid intensief contact te behouden met dorpsbewoners. Uit eigen ervaring blijkt dat dorpsbewoners uit verschillende dorpen behoefte hebben aan frequent contact, om zodoende kenbaar te maken wat er zoal speelt in hun woonomgeving en waar men zich zorgen om maakt. Geen enkel dorp hoort te vergaan. Het verdwijnen van essentiële dorpsvoorzieningen, zoals een basisschool en een ontmoetingsplek zal zeker niet ten goede komen aan de leefbaarheid.

Jonge en oudere dorpsbewoners wil graag in een dorp blijven wonen. Hiervoor is vaak (nog) geen ruimte en zowel projectontwikkelaars als woningcorporaties lopen niet warm voor het bouwen van woningen in kleine kernen. Creativiteit blijkt gewenst.

In overleg met gemeenten (en wellicht provincies) wil ik als onafhankelijk persoon graag diensten bieden aan bewoners, omdat het wel en wee van dorpsbewoners mij aan het hart gaat. In overleg met dorpsbelangenorganisaties in kleine kernen kan besloten worden hoe interactieve bijeenkomsten vormgegeven kunnen worden. De wens van dorpsbelangenorganisaties en bewoners staat hierbij centraal. Door bewoners op interactieve wijze te betrekken bij bewonersbijeenkomsten, behoort de kans op saamhorigheid en creativiteit in de gemeenschap tot de realiteit.

Door middel van bemiddeling bij bewonersparticipatie en advies aan gemeenten en overige betrokken partijen, kan de wens van de bewoners in beeld gebracht worden bij relevante betrokken partijen. Op deze manier kan demografische krimp beheersbaar worden gemaakt. Door middel van bemiddeling, onderzoek en advies wil ik een voorsprong opbouwen voor dorpsbewoners.

LEEFBAARHEID – KRIMP  1-0!

Zijn er organisaties die met mij een team willen vormen om leefbaarheid te behouden en krimp te beheersen? Wie durft er met mij in een team voor te zorgen dat deze 1-0 voorsprong behouden blijft? Indien we een team of meerdere teams kunnen formeren, zal ik mezelf bij de Kamer van Koophandel inschrijven als coach!

Join me! Doe mee en maak kans op een leefbare woonomgeving!

wouterswam@gmail.com